De Koerden
hebben recht op een hun eigen Koerdistan
Door: Franklin ter Horst (Aangemaakt: 18
september 2012)(Laatste bewerking: 24 januari 2013)
De Koerden zijn een unieke etnische bevolkingsgroep van zo’n dertig tot vijftig miljoen, maar zonder eigen staat. Toen na de Eerste Wereldoorlog het Ottomaanse Rijk uiteenviel, werden de Koerden verspreid over Turkije, Syrië, Iran en Irak.
De Koerden
zijn één van de oudste volken ter wereld en mogelijk een verwant aan de Meden
uit de oudheid. De geschiedenis van het Koerdische volk
speelde zich af in het Zagros gebergte, dat gelegen is in west Iran en in noord
Irak, en het Taurus gebergte in zuid Turkije en het grensgebied van Irak.
Verschillende stammen zoals de Guti and Kurti die in deze gebergtes woonden
vormden langzaam het Koerdische volk. De Romeinen verdeelden het
oorspronkelijke Koerdistan, en tijdens de periode die bekend
staat als de “pax romana” (27 v.Chr. tot 180 n.Chr) emigreerden veel Koerden
uit Anatolië naar het noorden en westen. Daardoor werden de huidige grenzen van
Koerdistan min of meer vastgesteld. In de 7de eeuw gingen de meeste Koerden
over tot de Islam en was er een Koerdische “Gouden Eeuw” die uitmondde in de
oprichting van verschillende Koerdische dynastieën (9de – 11de eeuw). Deze
gingen vervolgens weer ten onder tijdens de Mongoolse invasies in de 13e
eeuw.Vele Koerden 
vluchten
tijdens deze vaak gewelddadige invasies, naar gebieden buiten Koerdistan. In
latere periodes was het Koerdische volk vaak het slachtoffer van conflicten
tussen de verschillende machten die heersten in de regio ( bijvoorbeeld de
Ottomanen en Perzen) en werd Koerdistan meerdere malen verdeeld.
Koerdistan is verdeeld over 4 verschillende
landen.
Na de nederlaag van het Ottomaanse Rijk in de Eerste Wereldoorlog werd in 1920 de “Vrede van Sèvres getekend tussen de Geallieerden en het Ottomaanse Rijk, waarbij een verdrag werd gesloten met daarin onder meer een onafhankelijk Koerdistan. Dit werd ook erkend door de toenmalige Europese grootmachten. Van dit verdrag is echter nooit iets terechtgekomen, vanwege de opstand van Turkse patriotten onder leiding van Atatürk. De “Vrede van Lausanne in 1923, die de grenzen van het moderne Turkije vastlegde, repte met geen woord meer over een onafhankelijk Koerdistan. Het Koerdische volk telt ongeveer 35 miljoen zielen verspreid over de landen Irak, Iran, Turkije en Syrië en worden sindsdien onderdrukt in her merendeel van deze landen.
Zo kennen de Koerden een lange geschiedenis van Turkse onderdrukking. De Koerdische bevolking is voortdurend in een strijd verwikkeld met de Turkse regering en het Turkse leger. De Koerdische Arbeiders Partij (PKK) voert sinds de jaren '70 een gewapende strijd voor het verkrijgen van een onafhankelijke Koerdische staat. De PKK ontstond als gevolg van het harde repressieve beleid van de Turkse generaal Kenan Evren begin tachtiger jaren. Wat er onder leiding van de moslimextremist Recep Tayyip Erdogan in het zuidoosten van Turkije tegen de Koerdische bevolking gebeurt, is niet alleen een heldhaftige strijd ten bate van het vaderland. Hier organiseert Erdogan systematische klopjachten op de Koerden die door het bewind in Ankara als 3e rangsburgers worden behandeld en een eigen land-Koerdistan- ontzegd worden. Over wat daar gebeurt, gaat de beerput langzaam open. Wat in het zuidoosten van het land tegen de Koerdische bevolking wordt ondernomen, is dikwijls meer dan verschrikkelijk. Zo is de Turkse kolonel Cemal Temizöz gearresteerd in verband met de moord op een onbekend aantal Koerden. De Koerden werden in de jaren negentig in ‘dodenputten’ gegooid en met zuur overgoten. In die putten zijn menselijke resten gevonden van mogelijk grote aantallen Koerden. Opstanden van de Koerden worden door de Turken met harde hand de kop in gedrukt.
Erdogan heeft gezworen dat ‘Koerdische rebellen die een eigen staat Koerdistan willen, te zullen verdrinken in hun eigen bloed’. Voor dat doel laat hij Turkse militairen Turkse militairen vermoorden om vervolgens de Koerden de schuld te geven en hele dorpen van de Koerden met de grond gelijk te maken. Tijdens de afgelopen decennia hebben Turkse veiligheidstroepen naar schatting 40.000 leden van de Koerdische minderheid om het leven gebracht en meer dan drieduizend dorpen van de kaart geveegd. Er is geen enkele aandacht van de wereldleiders noch van de Verenigde Naties voor deze massamoord op de Koerden. Ook kunnen de Koerden niet rekenen op de sympathie en steun van de wereld bij hun streven naar een onafhankelijk Koerdistan.
Erdogan tussen de Turkse troepen
Zo’n 1500 Koerdische leiders (inclusief de burgemeesters van enkele honderden Koerdische meerderheid steden) zijn opgepakt door de Turkse overheid. Daarbij hebben ze niet dezelfde rechten als de rest van de Turkse bevolking. Koerdische arrestanten mogen tijdens hun rechtszaak niet in hun moedertaal spreken en worden gedwongen om alleen in het Turks te praten. Gebruik van het Koerdisch bij officiële gelegenheden is in ieder geval verboden en voor 1991 was het zelfs helemaal verboden Koerdisch te spreken.
Het Duitse blad Der Spiegel kwam op 12 augustus 2010
met het bericht dat in september 2009 acht Koerdische strijders
door het Turkse leger met chemische wapens zijn gedood. De
regering Erdogan reageerde furieus en probeerde de beschuldigingen van
oorlogsmisdaden af te doen als ‘PKK propaganda’. “De premier is niet
geïnteresseerd in schendingen van de mensenrechten,” zegt Akin Birdal, een
Turks parlementslid. Bewoners van dorpen in Anatolië, het grote schiereiland
waar Turkije op ligt, spreken al jaren over mysterieuze sterfgevallen en vreemd
uitziende lichamen. Op basis van hun getuigenissen hebben mensenrechtenorganisaties
het Turkse leger al eerder beschuldigd van het inzetten van chemische wapens
naar analogie van Saddam Hoessein, die in 1988 gifgas gebruikte tijdens een
aanval op Halabja. Dat resulteerde toen in de dood van 5000 Koerden.
De beschuldigingen richting Turkije konden tot dusver moeilijk worden onderbouwd. Het Turkse leger nam de lichamen steeds mee ter autopsie en de resultaten ervan werden geheim gehouden. Turkse mensenrechtenorganisaties overhandigden echter in mei 2010 aan een delegatie van Duitse politici 31 foto’s van acht Koerden die op 8 september 2009 om het leven kwamen. Het zijn foto’s van de gruwelijk verminkte lichamen van zes mannen en twee vrouwen tussen de 19 en 33 jaar. Het is moeilijk om de gruwel op de foto’s – de verbrande, verminkte en verschroeide lichaamsdelen – te overtreffen. De slachtoffers zijn nauwelijks nog herkenbaar als menselijke wezens zegt Penteker Gisela, een Turkije-expert. Op deze bewuste 8ste september kreeg het Turkse leger een melding dat PKK-strijders in Cukurca een Turkse soldaat hadden gedood. Het Turkse leger startte onmiddellijk een enorme klopjacht, waarbij tientallen helikopters werden ingezet. De Koerdische PKK heeft naar eigen zeggen zo’n 7000 gewapende strijders in deze regio en Cukurca is sinds dertig jaar het toneel van een verbitterde strijd tussen de PKK en het Turkse leger. Acht PKK-strijders hadden een schuilplaats gevonden in een grot in dit bergachtige gebied. Vanuit helikopters werd er op de grot gevuurd. Na korte tijd haalden Turkse soldaten de acht lichamen uit de grot. Die werden vervolgens in gele plastic zakken meegenomen.
In de zomer van 2012 bombardeerde het Turkse leger meer dan twintig onschuldige Koerdische benzinesmokkelaars. Daarbij kwamen kinderen om het leven. Een verschrikkelijke vergissing: benzine en bommen vormen een vreselijke combinatie. De Koerden waren totaal verminkt en verbrand.
Op aandringen van Turkije
plaatste de EU de PKK in 2002 op de lijst van terreurorganisaties. De Europese
Advocaten voor Democratie en Mensenrechten organisatie (ELDH) verzocht de EU
echter om dit ongedaan te maken, omdat er meer dan voldoende bewijs is dat de
Koerden politiek en cultureel door de Turken worden onderdrukt, uit hun dorpen
worden gezet, worden gemarteld en vermoord. Tevens wordt in dit
artikel bewust de term 'verzetsbeweging' gebruikt, omdat de Turken op hypocriete
wijze al jaren de terreurbeweging Hamas eveneens als 'verzetsgroep' betitelen.
Als Hamas terroristen geen terroristen zijn, dan Koerdische strijders zeker
niet!
Het Witte Huis is druk doende
Turkije te helpen met het bestrijden van de PKK. Washington noemt de PKK de
gemeenschappelijke vijand van Turkije en de VS. Daarom steunt Washington de
stappen van de Turkse regering om een eind te maken aan de “terroristische
aanvallen van de PKK”. Dat doen ze de door de Amerikaanse Predator drones
verzamelde inlichtingen aan het Turkse leger door te geven zodat luchtaanvallen
op de Koerden effectiever worden.
Koerdische
strijders van de verzetsbeweging* PKK (inzet: vlag Koerdistan sinds 2005
In 1970 werd in Irak officieel
een autonome regio voor de Iraakse Koerden ingesteld, met een eigen parlement,
maar in werkelijkheid was er geen sprake van autonomie omdat het gebied werd
gecontroleerd door volgelingen van de voormalige Iraakse dictator Saddam Hoessein. Hoessein
vermoordde in de jaren van zijn bewind meer dan 230.000 Koerden en vernietigde
4000 Koerdische dorpen. In 1991 vluchtten een aantal van 1
miljoen Koerden de bergen in op de grens met Turkije waar zij letterlijk in de
val zaten. Saddam aarzelde niet om gifgas te gebruiken zoals in 1987-1989 tegen
de Iraakse Koerden. Bij een aanval op Halabja van 15 tot 19 maart 1988, een
stad op
Massamoord in Halabja
In Irak is een groep Koerden die sinds het verkrijgen van autonomie daar een pro Israëlische beweging heeft opgericht. Een Israëlische verslaggever bezocht in 2010 de Koerden in Noord Irak. Hij kreeg toen te horen dat de Koerden daar zich spiegelen aan het succes van Israel in het Midden-Oosten. Een onder Iraakse Koerden gehouden opiniepeiling wees uit dat maar liefst 87.5 procent van de ondervraagden Israël een warm hart toedragen en voor het aanknopen zijn van nauwere betrekkingen met de Joodse staat. In Koerdistan treft men steeds meer Israëlische toeristen en ook zakenmensen aan. De laatste jaren heeft Israël vooral op medisch en humanitair gebied in Koerdistan geholpen. Zo worden er regelmatig Koerdische kinderen met hartproblemen in Israëlische ziekenhuizen behandeld. Er is al langere tijd sprake van dat een groot deel van de Koerden Joods of tenminste van Joodse afkomst is.
Tijdens de huidige onrust in de Arabische wereld kwam de Koerdische oppositie in Irak in actie tegen de eigen regering. De oppositie beschuldigt de Koerdische regering van onderdrukking van de vrije meningsuiting, corruptie en vriendjes politiek. Ook blameert de oppositie de KRG voor de slechte economische toestand en werkeloosheid. De protesten tegen de KRG zijn op 17 februari 2011 begonnen en werden geïnspireerd door de opstanden in Tunesië en Egypte. Zij vonden voornamelijk plaats in de tweede grootste stad van de Iraakse Koerdische regio, Sulaymaniyah. Dit is het culturele centrum van Iraaks Koerdistan. De protesten hebben zich ook daarna voortgezet en zijn begin april 2011 tot een hoogtepunt gekomen toen de demonstranten het aftreden van de Koerdische regering eisten. Deze protesten werden op brute wijze de kop ingedrukt door de Koerdische politie. Amnesty International heeft daarop aangedrongen op een onderzoek naar dit politiegeweld.
In Syrië vormen de Koerden een etnische minderheid en is de situatie voor hen niet veel beter dan in Turkije en Iran. De Koerden in Syrië hebben bijvoorbeeld nooit gelijke rechten gekend en mogen hun eigen taal niet spreken. Ook zijn zij uitgesloten van het Syrische staatsburgerschap en worden regelmatig gearresteerd om politieke redenen. Met name in de loop van 2011 zijn de arrestaties drastisch toegenomen. De meerderheid van deze arrestanten werden opgepakt vanwege het schenden van artikel 288 van de Syrische grondwet. In dat artikel is een verbod vastgelegd op het lidmaatschap van een politieke partij zonder toestemming van de Syrische regering. Ook zijn er veel gevallen bekend van marteling van deze gevangenen
De huidige protesten in Syrië werden door de Koerden gebruikt om gelijke rechten te eisen en om eindelijk de Syrische nationaliteit te verkrijgen. De Syrische president Bashar al-Assad heeft onder druk van de protesten toegezegd om hervormingen door te voeren. Daarna is niets meer vernomen over dit voornemen.
In Iran wonen ongeveer 4.6 miljoen Koerden en zij ook kennen een lange geschiedenis van onderdrukking. De Koerden vormen 7% van de Iraanse bevolking en wonen in het westen van Iran. De Iraanse Koerden zijn regelmatig het slachtoffer van intimidatie, vervolging en executies die worden uitgevoerd zonder enig proces. Zij worden door de Iraanse regering vaak beschuldigd van betrekkingen met de verboden Koerdische partij “The Free Life Party of Koerdistan ( PJAK) die wordt gezien als een afsplitsing van de PKK.
Terug naar: Inhoud